Czy dieta może uratować świat? [część 1]

Deforestation Tripa Peat Swamp Forest in Aceh, Indonesia

W jakim stopniu codzienne wybory żywieniowe każdego z nas wpływają na przyrodę? Kampanie społeczne zmuszają nas do zastanowienia się nad tym, czy kupując pewne produkty spożywcze, nie przysparzamy cierpienia środowisku, zwierzętom i ludziom. Aby ułatwić rozeznanie, co spędza aktywistom sen z powiek, postanowiłam napisać kilka artykułów na temat kontrowersji wokół spożywania wybranych produktów.

Weźmy pod lupę olej palmowy – rodzaj jadalnego oleju roślinnego uzyskiwanego z owoców palmy olejowej. Drzewo to rośnie w Afryce, Azji i obu Amerykach – wszędzie tam, gdzie jest ciepło i występują obfite opady deszczu. Masowa produkcja i eksport oleju palmowego mają miejsce w Indonezji i Malezji. Składnik ten jest chętnie wykorzystywany przez producentów żywności i kosmetyków. Znaleźć go można obecnie w bardzo wielu produktach, szczególnie w słodyczach. Jego powszechne użycie jest jednak mocno krytykowane.

Olej palmowy w ponad połowie składa się z niekorzystnych dla zdrowia nasyconych kwasów tłuszczowych, dlatego spożycie produktów, których jest składnikiem, powinno być ograniczane do minimum. Ale najbardziej niepokojący jest stopień, w jakim jego pozyskiwanie wpływa na środowisko naturalne. Przygotowywanie ziemi pod uprawę palm olejowych powoduje wylesianie, degradację ekosystemów i zmiany klimatyczne, jak również  łamanie praw rdzennych mieszkańców i cierpienie zwierząt, które tracą miejsce do zamieszkania, a nawet życie. Według danych WWF (Światowego Funduszu na rzecz Przyrody), powierzchnia lasów deszczowych o wielkości odpowiadającej 300 boiskom do piłki nożnej znika co godzinę, aby ustąpić miejsca pod produkcję oleju palmowego. W wyniku takiej działalności zagrożonych wymarciem jest wiele gatunków zwierząt, m.in. orangutany, tygrysy sumatrzańskie czy słonie.

Deforestation Tripa Peat Swamp Forest in Aceh, IndonesiaFot. Paul Hilton/SOCP/YEL

Wszystko to sprawia, że różne organizacje i aktywiści, którym nie jest obojętny los lasów tropikalnych i tych pięknych zwierząt, próbują wpływać na producentów wykorzystujących olej palmowy, a ich działania nie pozostają bez echa. W 2012 roku uchwalono we Francji ustawę zwiększającą podatek na olej palmowy. Podatek popularnie określany jako „podatek od Nutelli” (od nazwy popularnego kremu czekoladowego, który w 25 proc. składa się z oleju palmowego) podniesiono o 300 proc. Miało to zmusić producentów żywności do zaniechania używania tego składnika ze względu na wysoką zawartość nasyconych kwasów tłuszczowych oraz szkody wyrządzane środowisku w procesie jego wytwarzania. Innym przykładem sukcesu aktywistów jest przypadek firmy Nestlé, która zadeklarowała wprowadzenie polityki „stop wylesianiu” pod wpływem kampanii przeprowadzonej przez Greepeace na Facebooku i Twitterze. Natomiast grupa Ferrero (producent wspomnianej Nutelli) wydała kartę Ferrero Palm Oil Charter, w której zobowiązała się do monitorowania swoich dostawców oraz do uzyskania przez końcem 2015 roku takiego sposobu produkcji, gdzie wykorzystuje się w 100% certyfikowany olej palmowy (już udało się to osiągnąć). Działania te mają na celu rozwiązanie głównych przyczyn wylesiania.

Pozyskiwanie oleju palmowego jest jedną z przyczyn zmniejszania się powierzchni lasów tropikalnych. Jaki będzie ich dalszy los? Czas pokaże. Warto jednak pamiętać, że każdy z nas może sprzeciwiać się ich degradacji poprzez przyjęcie postawy świadomego konsumenta i aktywne reagowanie na poczynania producentów żywności. Nie zapominajmy też o czytaniu etykiet produktów! Hasło „wiem, co jem!” nabiera w tym kontekście szczególnego znaczenia, bo, jak się okazuje, wybory żywieniowe mają realny wpływ nie tylko na zdrowie każdego z nas, ale także na zdrowie naszej planety.


W następnym artykule można będzie przeczytać o tym, co ma wspólnego przemysł mięsny z ocieplaniem klimatu. Aby nie przegapić nowego postu, dołącz do subskrybentów bloga.


 

Zdjęcie pod nagłówkiem: Paul Hilton/SOCP/YEL

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *